ಉಂಡು ಹೋದ, ಕೊಂಡು ಹೋದ’! ಗಂಗಾವತಿ ನಗರಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಕೋಟ್ಯಂತರ ಅನುದಾನದ ಲೆಕ್ಕ ಎಲ್ಲಿದೆ? ಯುಜಿಡಿಯಿಂದ ನಗರೋತ್ಥಾನದವರೆಗೆ ಕಾಮಗಾರಿಗಳ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಪ್ರಶ್ನೆ | ಎಸ್‌ಸಿ–ಎಸ್‌ಟಿ ಕಾಲೊನಿ, ಫುಟ್‌ಪಾತ್‌, ಕುಡಿಯುವ ನೀರು, ಅಂಗವಿಕಲರ ಅನುದಾನಕ್ಕೂ ಆಕ್ಷೇಪ | ಪೌರಾಯುಕ್ತ ವಿರೂಪಾಕ್ಷಮೂರ್ತಿ ವರ್ಗಾವಣೆ; ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ತಾಲೂಕು ಪಂಚಾಯಿತಿ ಇಒಗೆ ಹೊಣೆ

‘

ಗಂಗಾವತಿ: ಅನುದಾನ ಬಂತು… ಟೆಂಡರ್‌ ಆಯಿತು… ಬಿಲ್‌ ಆಯಿತು… ಆದರೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಎಲ್ಲಿದೆ?—ಗಂಗಾವತಿ ನಗರಸಭೆ ಆಡಳಿತದ ಕುರಿತು ಇದೀಗ ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶ್ನೆ ಇದು. ಯುಜಿಡಿ, ಅಮೃತ್‌ ಸಿಟಿ, ನಗರೋತ್ಥಾನ, ಸಿಲಿಕಾನ್‌ ಸಿಟಿ, ಫುಟ್‌ಪಾತ್‌, ಎಸ್‌ಸಿ–ಎಸ್‌ಟಿ ಕಾಲೊನಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ, ತೆರಿಗೆ ಅನುದಾನ, ಎಲ್‌ಇಡಿ ದೀಪ, ಸಿಸಿ ರಸ್ತೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಕಾಮಗಾರಿಗಳಿಗೆ ಕೋಟ್ಯಂತರ ರೂಪಾಯಿ ಮಂಜೂರಾಗಿದ್ದರೂ, ನಗರದ ನೈಜ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಅದರ ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಪ್ರತಿಫಲ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಆರೋಪಗಳು ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿವೆ.
ಈ ಎಲ್ಲ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳ ನಡುವೆ ನಗರಸಭೆ ಪೌರಾಯುಕ್ತ ವಿರೂಪಾಕ್ಷಮೂರ್ತಿ ವರ್ಗಾವಣೆಯಾಗಿದ್ದು, ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಗಂಗಾವತಿ ತಾಲೂಕು ಪಂಚಾಯಿತಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಧಿಕಾರಿ ನಗರಸಭೆಯ ಅಧಿಕಾರ ವಹಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಈಗ ಹಳೆಯ ಕಾಮಗಾರಿಗಳ ಕಡತ, ಟೆಂಡರ್‌, ಬಿಲ್‌ ಹಾಗೂ ಸ್ಥಳದ ವಾಸ್ತವ ಸ್ಥಿತಿಯತ್ತ ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಕಣ್ಣು ನೆಟ್ಟಿದೆ.
ಕೋಟ್ಯಂತರ ಯೋಜನೆ; ಕಾಗದದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯೇ?
ಮಾಜಿ ಶಾಸಕ ಪರಣ್ಣ ಮುನವಳ್ಳಿ ನೇತೃತ್ವದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ನಗರಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಹಲವು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಚಾಲನೆ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ವಿವಿಧ ಯೋಜನೆಗಳಡಿ ಕಾಮಗಾರಿಗಳಿಗೆ ಟೆಂಡರ್‌ ಆಹ್ವಾನಿಸಲಾಯಿತು. ಆದರೆ ಟೆಂಡರ್‌ ಆದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕಾಮಗಾರಿಯೂ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿದೆಯೇ? ಕಾಮಗಾರಿ ಗುಣಮಟ್ಟ ಹೇಗಿದೆ? ಜನರಿಗೆ ಅದರ ಪ್ರಯೋಜನ ತಲುಪಿದೆಯೇ? ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಇದೀಗ ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ಬಂದಿದೆ.
ದಾಖಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಮಗಾರಿ—ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಅರೆಬರೆ? ಎಂಬ ಆರೋಪವೂ ಕೆಲ ಕಾಮಗಾರಿಗಳ ಕುರಿತು ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿದೆ.
ಯುಜಿಡಿ: ಕಾಮಗಾರಿ ಮುಗಿದರೂ ಸಮಸ್ಯೆ ಮುಗಿಯಲಿಲ್ಲ!
ನಗರದ ಯುಜಿಡಿ ಕಾಮಗಾರಿಯ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕುರಿತು ಆರಂಭದಿಂದಲೂ ಆಕ್ಷೇಪಗಳಿದ್ದವು ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಕೆಲವು ಕಡೆ ಅರೆಬರೆ ಕಾಮಗಾರಿ ನಡೆಸಿ ನಗರಸಭೆಗೆ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಆರೋಪವಿದೆ. ಕಾಮಗಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆ ಹಾಗೂ ನಗರಸಭೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ನಡುವೆ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಉಂಟಾಗಿದ್ದ ಸಂದರ್ಭವೂ ಇತ್ತು ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.
ಹೀಗಾಗಿ ಯುಜಿಡಿಗೆ ಮಂಜೂರಾದ ಮೊತ್ತ, ಟೆಂಡರ್‌ ಮೊತ್ತ, ಖರ್ಚಾದ ಹಣ, ಪಾವತಿಸಿದ ಬಿಲ್‌ ಹಾಗೂ ನೈಜ ಕಾಮಗಾರಿ—ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ತಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕೆಂಬ ಆಗ್ರಹ ಎದುರಾಗಿದೆ.
ಅಮೃತ್‌ ಸಿಟಿ ಬಂದರೂ ರಸ್ತೆಗಳಿಗೆ ಗುಂಡಿ!
ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಅಮೃತ್‌ ಸಿಟಿ ಯೋಜನೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೂ ಗಂಗಾವತಿ ಸೇರಿತ್ತು. ನಗರ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ವಿವಿಧ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಅನುದಾನ ಹರಿದುಬಂದರೂ, ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ರಸ್ತೆಗಳು ತಗ್ಗು–ಗುಂಡಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸಂಘಟನೆಗಳು ಹೋರಾಟ ನಡೆಸಬೇಕಾಯಿತು.
ಹೋರಾಟದ ನಂತರ ಕೆಲವೆಡೆ ತೇಪೆ ಕಾಮಗಾರಿ ನಡೆದರೂ, ಶಾಶ್ವತ ಪರಿಹಾರ ಎಲ್ಲಿದೆ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಉಳಿದಿದೆ.
ಕೋಟ್ಯಂತರ ರೂಪಾಯಿ ಯೋಜನೆಗಳ ನಗರದಲ್ಲಿ ರಸ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಏಕೆ ಕಿತ್ತುಹೋಗುತ್ತದೆ?
ನಗರೋತ್ಥಾನ–ಸಿಲಿಕಾನ್‌ ಸಿಟಿ: ಹೆಸರು ದೊಡ್ಡದು, ಕೆಲಸ ಎಲ್ಲಿದೆ?
ನಗರೋತ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಸಿಲಿಕಾನ್‌ ಸಿಟಿ ಯೋಜನೆಗಳಡಿ ಫುಟ್‌ಪಾತ್‌, ರಸ್ತೆ, ಚರಂಡಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಕಾಮಗಾರಿಗಳಿಗೆ ಅನುದಾನ ಮಂಜೂರಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಕೆಲವು ಕಡೆ ಕಾಮಗಾರಿ ನಡೆದಿದ್ದರೂ, ಅವುಗಳ ಗುಣಮಟ್ಟ ಹಾಗೂ ಉಪಯೋಗಿತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಮಂಜೂರಾತಿ ಪತ್ರದಲ್ಲಿರುವ ಮೊತ್ತಕ್ಕಿಂತ ಮುಖ್ಯವಾದುದು—ಕಾಮಗಾರಿ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಉಳಿದಿದೆ ಎಂಬುದು.
ಎಸ್‌ಸಿ–ಎಸ್‌ಟಿ ಕಾಲೊನಿಗಳಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಅನುದಾನ; ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಮಾತ್ರ ಹಾಗೆಯೇ!
ಹಿಂದುಳಿದ ವಾರ್ಡ್‌ಗಳು ಹಾಗೂ ಎಸ್‌ಸಿ–ಎಸ್‌ಟಿ ಕಾಲೊನಿಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಅನುದಾನ ಮೀಸಲಾಗಿದ್ದರೂ, ರಸ್ತೆ, ಚರಂಡಿ, ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಮುಂದುವರಿದಿವೆ ಎಂಬ ಆರೋಪಗಳಿವೆ.
ಎಲ್‌ಇಡಿ ದೀಪ, ಸಿಸಿ ರಸ್ತೆ ಹಾಗೂ ಇತರ ಕಾಮಗಾರಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅನುದಾನದ ಸಮರ್ಪಕ ಬಳಕೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿವೆ.
ಅಂಗವಿಕಲರ ಅನುದಾನವೂ ಫಲಾನುಭವಿಗಳಿಗೆ ತಲುಪಿದೆಯೇ? ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಮತ್ತೊಂದು.
ಲೇಔಟ್‌ಗಳಿಗೂ ವಿವಾದದ ನೆರಳು
ನಗರಸಭೆ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಕೆಲ ಲೇಔಟ್‌ಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ನಿಯಮ ಉಲ್ಲಂಘನೆ, ಅನುಮೋದನೆ ಮತ್ತು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿವಾದಗಳು ಉಂಟಾಗಿವೆ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.
ನಿಯಮಬಾಹಿರ ಲೇಔಟ್‌ಗಳಿಗೆ ಅನುಮತಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆಯೇ?
ಯಾರಿಗೆ ಅನುಕೂಲವಾಯಿತು?
ನಗರಸಭೆಗೆ ಎಷ್ಟು ಆದಾಯ ಬಂದಿದೆ?
ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ದಾಖಲೆಗಳೇ ಉತ್ತರ ನೀಡಬೇಕಿದೆ.
ಶುದ್ಧ ನೀರಿನ ಘಟಕ ನಿರ್ಮಾಣ; ಉದ್ಘಾಟನೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಬರ!
ಬಸ್‌ ನಿಲ್ದಾಣ, ತಹಶೀಲ್ದಾರ್‌ ಕಚೇರಿ, ಹಿರೇಜಂತಕಲ್ಲ, ಪೊಲೀಸ್‌ ಠಾಣೆ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧೆಡೆ ಶುದ್ಧ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಘಟಕಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಆದರೆ ಕೆಲವು ಘಟಕಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬಳಕೆಗೆ ಬಂದಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಆರೋಪವಿದೆ.
ಜನರ ಹಣದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಘಟಕ ಜನರ ಬಳಕೆಗೆ ಬಾರದಿದ್ದರೆ ಅದರ ಸಾರ್ಥಕತೆ ಏನು?
ನಗರಸಭೆ ಆಸ್ತಿ–ಬಾಡಿಗೆ–ತೆರಿಗೆ: ಆದಾಯದ ಲೆಕ್ಕವೂ ಬೇಕು!
ನಗರಸಭೆ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ವಾಣಿಜ್ಯ ಸಂಕೀರ್ಣಗಳಿಂದ ಬಾಡಿಗೆ, ಆಸ್ತಿ ತೆರಿಗೆ ಹಾಗೂ ವಿವಿಧ ಶುಲ್ಕಗಳಿಂದ ಆದಾಯ ಬರುತ್ತದೆ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಸರ್ಕಾರದ ಯೋಜನಾ ಅನುದಾನವೂ ಸೇರುತ್ತದೆ.
ಹಾಗಿದ್ದರೂ ನಗರದ ಹಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಕೊರತೆ ಮುಂದುವರಿದಿರುವುದೇಕೆ ಎಂಬುದು ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಪ್ರಶ್ನೆ.
ಬಾಡಿಗೆ ಎಷ್ಟು? ತೆರಿಗೆ ಎಷ್ಟು? ಬಾಕಿ ಎಷ್ಟು? ಖರ್ಚು ಎಷ್ಟು?—ಸಂಪೂರ್ಣ ಲೆಕ್ಕವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಪ್ರಕಟಿಸಬೇಕೆಂಬ ಆಗ್ರಹವಿದೆ.
ಆರ್‌ಟಿಐ ಕೇಳಿದರೆ ‘ಹಾರಿಕೆ’ ಉತ್ತರವೇ?
ನಗರಸಭೆಯ ಅನುದಾನ ಮತ್ತು ಕಾಮಗಾರಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ ಹಕ್ಕಿನಡಿ ಮಾಹಿತಿ ಕೇಳಿದವರಿಗೆ ಸಮರ್ಪಕ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡದೆ ಹಾರಿಕೆಯ ಉತ್ತರ ನೀಡಲಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಆರೋಪಗಳಿವೆ. ಕೆಲವರಿಗೆ ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ಕೆಲಸ ನೀಡಿ, ನಂತರ ಬಿಲ್‌ಗಾಗಿ ಕಚೇರಿಗೆ ಅಲೆದಾಡಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಆರೋಪವೂ ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿದೆ.
ಈ ಆರೋಪಗಳು ನಿಜವೇ ಅಥವಾ ಅಲ್ಲವೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಕಡತಗಳೇ ನಿರ್ಧರಿಸಬೇಕು.
‘ಗುತ್ತಿಗೆದಾರರ ಮೆಚ್ಚುಗೆ’ ಸಾಕೇ? ಜನರ ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಎಲ್ಲಿದೆ?
ಕೆಲ ಕಾಮಗಾರಿಗಳಿಂದ ಗುತ್ತಿಗೆದಾರರು ಮತ್ತು ಬಿಲ್ಡರ್‌ಗಳಿಗೆ ಅನುಕೂಲವಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಆರೋಪ ಕೇಳಿಬಂದಿದೆ. ಆದರೆ ನಗರದ ಜನರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಹಾಗೆಯೇ ಉಳಿದಿದ್ದರೆ ಆಡಳಿತದ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಹೇಗೆ ಅಳೆಯಬೇಕು ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಎದುರಾಗಿದೆ.
“ಗುತ್ತಿಗೆದಾರರಿಗೆ ಬಿಲ್‌ ಸಿಕ್ಕಿತೇ?”ಗಿಂತ
“ಜನರಿಗೆ ಕೆಲಸ ಸಿಕ್ಕಿತೇ?” ಎಂಬುದೇ ಮುಖ್ಯ.
ಪೌರಾಯುಕ್ತ ವರ್ಗಾವಣೆ: ಈಗ ‘ಕಡತಗಳ ಪರೀಕ್ಷೆ’!
ವಿರೂಪಾಕ್ಷಮೂರ್ತಿ ವರ್ಗಾವಣೆಯಾಗಿ, ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ತಾಲೂಕು ಪಂಚಾಯಿತಿ ಇಒ ನಗರಸಭೆ ಅಧಿಕಾರ ವಹಿಸಿಕೊಂಡಿರುವುದು ಹೊಸ ಬೆಳವಣಿಗೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಹಿಂದಿನ ಕಾಮಗಾರಿಗಳ ಕುರಿತು ಸಮಗ್ರ ಪರಿಶೀಲನೆ ನಡೆಸಬೇಕೆಂಬ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಹೆಚ್ಚಿದೆ.
ಈ 10 ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರ ಸಿಗುತ್ತದೆಯೇ?
01 ಯುಜಿಡಿಗೆ ಎಷ್ಟು ಅನುದಾನ?
02 ಎಷ್ಟು ಕಾಮಗಾರಿ ಪೂರ್ಣ?
03 ಎಷ್ಟು ಬಿಲ್‌ ಪಾವತಿ?
04 ನಗರೋತ್ಥಾನ ಹಣ ಎಲ್ಲಿಗೆ?
05 ಎಸ್‌ಸಿ–ಎಸ್‌ಟಿ ಅನುದಾನದ ಫಲವೇನು?
06 ಅಂಗವಿಕಲರ ಅನುದಾನ ಎಲ್ಲಿ ಬಳಕೆ?
07 ಶುದ್ಧ ನೀರಿನ ಘಟಕಗಳು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿವೆಯೇ?
08 ಲೇಔಟ್‌ ಅನುಮೋದನೆಗಳ ಹಿಂದಿನ ದಾಖಲೆಗಳೇನು?
09 ನಗರಸಭೆ ಆಸ್ತಿಗಳ ಬಾಡಿಗೆ–ತೆರಿಗೆ ಬಾಕಿ ಎಷ್ಟು?
10 ದಾಖಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡ ಕಾಮಗಾರಿಗಳ ನೈಜ ಸ್ಥಿತಿ ಏನು?
ಜನರ ಪ್ರಶ್ನೆ ಒಂದೇ…
“ನಗರಸಭೆಗೆ ಬಂದ ಕೋಟ್ಯಂತರ ಹಣದ ಲೆಕ್ಕ ಕೊಡಿ!”
ಅನುದಾನ ಬಂದಿರುವುದು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ. ಟೆಂಡರ್‌ ಆಗಿರುವುದು ಕಾಮಗಾರಿಗಾಗಿ. ಬಿಲ್‌ ಪಾವತಿಯಾಗಿರುವುದು ಕೆಲಸದ ಪ್ರತಿಫಲವಾಗಿ. ಹಾಗಿದ್ದರೆ ಆ ಹಣದ ಫಲ ನಗರದ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ, ಚರಂಡಿಯಲ್ಲಿ, ಫುಟ್‌ಪಾತ್‌ನಲ್ಲಿ, ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಬಡವರ ಕಾಲೊನಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಬೇಕು.
ಅದು ಕಾಣಿಸದಿದ್ದರೆ ಜನರು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವುದು ಸಹಜ.
“ಉಂಡು ಹೋದ, ಕೊಂಡು ಹೋದ” ಎಂಬ ಜನರ ಮಾತು ಕೇವಲ ರಾಜಕೀಯ ಆರೋಪವಾಗಿಯೇ ಉಳಿಯುತ್ತದೆಯೇ?
ಅಥವಾ ಕಡತಗಳ ಪರಿಶೀಲನೆ ಆ ಮಾತಿಗೆ ಉತ್ತರ ನೀಡುತ್ತದೆಯೇ?
ಹೊಸ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಆಡಳಿತದ ಮುಂದೆ ಈಗ ದೊಡ್ಡ ಹೊಣೆ—ಹಳೆಯ ಕಡತ ತೆರೆಯುವುದು, ಕಾಮಗಾರಿ ಅಳೆಯುವುದು, ಹಣದ ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕುವುದು ಮತ್ತು ಜನರ ಮುಂದೆ ಸತ್ಯ ಇಡುವುದು.