ಹಳೆಯ ಶಾಲೆಯ ಗೋಡೆ… ಹೊಸ ಕನಸುಗಳ ಕೋಟೆ ಕಟ್ಟಡ ಹಳೆಯದಾದರೂ ಕನಸುಗಳು ಹಳೆಯವಲ್ಲ | ಖಾಸಗಿ ಶಾಲೆಗಳ ಹೊಳಪಿನ ನಡುವೆ ಸರ್ಕಾರಿ ಶಾಲೆಯ ನಿಜವಾದ ಶಕ್ತಿ ಏನು? | ಲಾಟಿಯ ಭಯದಿಂದ ಸ್ನೇಹದ ಕಲಿಕೆಯತ್ತ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಶಿಕ್ಷಣ | ಮಕ್ಕಳ ಭವಿಷ್ಯ ಕಟ್ಟುವುದು ಯಾರ ಹೊಣೆ?

ಬೆಳಗಿನ ಹೊತ್ತು…
ಬೆನ್ನಿಗೆ ಪುಸ್ತಕದ ಚೀಲ. ಕೈಯಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಬಾಟಲಿ. ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ಸಾವಿರ ಕನಸು.
ಒಂದು ಪುಟ್ಟ ಮಗು ಹಳೆಯದೊಂದು ಸರ್ಕಾರಿ ಶಾಲೆಯ ಬಾಗಿಲು ದಾಟುತ್ತದೆ.
ಶಾಲೆಯ ಗೋಡೆಗೆ ಬಣ್ಣ ಮಾಸಿರಬಹುದು. ಕಿಟಕಿಗಳು ಹಳೆಯದಾಗಿರಬಹುದು. ಬೆಂಚುಗಳು ಹೊಸದಾಗಿರದಿರಬಹುದು. ಕಟ್ಟಡಕ್ಕೆ ವರ್ಷಗಳ ಇತಿಹಾಸವಿರಬಹುದು.
ಆದರೆ ಆ ಮಗುವಿನ ಕನಸಿಗೆ ವಯಸ್ಸಿಲ್ಲ.
“ನಾನು ಓದಿ ದೊಡ್ಡವನಾಗಬೇಕು…”
ಎಂಬ ಒಂದೇ ಒಂದು ಆಸೆ ಅದರ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿರುತ್ತದೆ.
ಆ ಕನಸಿನ ಹಿಂದೆ ತಾಯಿಯ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಇದೆ. ತಂದೆಯ ಬೆವರಿದೆ. ಕುಟುಂಬದ ಭರವಸೆ ಇದೆ. ಸಮಾಜದ ನಾಳೆ ಇದೆ.
ಹಾಗಾದರೆ ನಾವು ಆ ಮಗುವಿಗೆ ನೀಡುತ್ತಿರುವ ಶಿಕ್ಷಣ ಹೇಗಿದೆ?
ಶಾಲೆಯ ಕಟ್ಟಡವನ್ನು ಕಟ್ಟುತ್ತಿದ್ದೇವೆಯೇ?
ಅಥವಾ ಮಗುವಿನ ಭವಿಷ್ಯವನ್ನು ಕಟ್ಟುತ್ತಿದ್ದೇವೆಯೇ?
ಇದೇ ಇಂದಿನ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮುಂದೆ ನಿಂತಿರುವ ಕಠಿಣ ಪ್ರಶ್ನೆ.
ಖಾಸಗಿ ಶಾಲೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತದೆ… ಸರ್ಕಾರಿ ಶಾಲೆ ಮಸುಕಾಗುತ್ತದೆಯೇ?
ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಖಾಸಗಿ ಶಾಲೆಗಳ ಕಟ್ಟಡಗಳು ಗಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತಿವೆ.
ಆಕರ್ಷಕ ಪ್ರವೇಶ ದ್ವಾರ. ಬಣ್ಣಬಣ್ಣದ ಗೋಡೆಗಳು. ಸುಸಜ್ಜಿತ ತರಗತಿ ಕೊಠಡಿಗಳು. ಸ್ಮಾರ್ಟ್‌ ಬೋರ್ಡ್‌ಗಳು. ಆಟದ ಮೈದಾನ. ಆಧುನಿಕ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯ. ಶಾಲಾ ವಾಹನಗಳು.
ಪೋಷಕರ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಮೊದಲು ಕಾಣುವುದು ಕಟ್ಟಡ.
ಆದರೆ ಶಿಕ್ಷಣದ ನಿಜವಾದ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಕಟ್ಟಡದ ಬಣ್ಣದಿಂದ ಅಳೆಯಬಹುದೇ?
ಒಂದು ಶಾಲೆಯ ಕಟ್ಟಡ ಸುಂದರವಾಗಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ಅಲ್ಲಿನ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಮಗುವೂ ಉತ್ತಮವಾಗಿ ಕಲಿಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲು ಸಾಧ್ಯವೇ?
ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ಹಳೆಯ ಸರ್ಕಾರಿ ಶಾಲೆಯ ಗೋಡೆಗಳು ಇರಬಹುದು.
ಆದರೆ ಅಲ್ಲಿರುವ ಮಗುವಿನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ಗೋಡೆಯಿಲ್ಲ.
ಅದರ ಕನಸಿಗೆ ಮಿತಿಯಿಲ್ಲ.
ಅದು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಕಲಿಯಬಹುದು. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ ಕಲಿಯಬಹುದು. ವಿಜ್ಞಾನ ಕಲಿಯಬಹುದು. ಗಣಿತ ಕಲಿಯಬಹುದು. ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಕಲಿಯಬಹುದು. ಕಲೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ, ಕ್ರೀಡೆ—ಯಾವ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಾದರೂ ತನ್ನ ಪ್ರತಿಭೆ ತೋರಿಸಬಹುದು.
ಸರ್ಕಾರಿ ಶಾಲೆ ಎಂದರೆ ಕಡಿಮೆ ಕನಸುಗಳ ಶಾಲೆಯಲ್ಲ.
ಗೋಡೆ ಹಳೆಯದು… ಕನಸು ಹೊಸದು
ಸರ್ಕಾರಿ ಶಾಲೆಯ ಕಟ್ಟಡ ಹಳೆಯದಾಗಬಹುದು.
ಆದರೆ ಅಲ್ಲಿನ ಮಕ್ಕಳ ಭವಿಷ್ಯ ಹಳೆಯದಾಗಬಾರದು.
ಗೋಡೆಗೆ ಬಿರುಕು ಇರಬಹುದು.
ಆದರೆ ಮಗುವಿನ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸಕ್ಕೆ ಬಿರುಕು ಇರಬಾರದು.
ಕಿಟಕಿ ಹಳೆಯದಾಗಬಹುದು.
ಆದರೆ ಮಗುವಿನ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ ಹಳೆಯದಾಗಬಾರದು.
ಬೆಂಚು ಹಳೆಯದಾಗಬಹುದು.
ಆದರೆ ಕಲಿಕೆಯ ವಿಧಾನ ಹಳೆಯದಾಗಬಾರದು.
ಇಲ್ಲಿಯೇ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ನಿಜವಾದ ಸವಾಲು ಇದೆ.
ಲಾಟಿಯ ಏಟಿನಿಂದ ಕಲಿಕೆಯ ಆಸೆಯವರೆಗೆ…
ಒಂದು ಕಾಲವಿತ್ತು.
ಶಿಕ್ಷಕ ತರಗತಿಗೆ ಬಂದರೆ ಮಕ್ಕಳು ಮೌನವಾಗುತ್ತಿದ್ದರು.
ಕೈಯಲ್ಲಿ ಪುಸ್ತಕಕ್ಕಿಂತ ಲಾಟಿಯೇ ಹೆಚ್ಚು ಭಯ ಹುಟ್ಟಿಸುತ್ತಿತ್ತು.
ತಪ್ಪು ಉತ್ತರ ಕೊಟ್ಟರೆ ಶಿಕ್ಷೆ.
ಪಾಠ ನೆನಪಿರದಿದ್ದರೆ ಬೈಗುಳ.
ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳಲು ಹೆದರಿಕೆ.
ಗುರುವನ್ನು ಕಂಡರೆ ಭಯ.
ಆ ಕಾಲದ ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ “ಕೇಳು–ನೆನಪು ಮಾಡು–ಪರೀಕ್ಷೆ ಬರೆ” ಎಂಬುದೇ ಮುಖ್ಯವಾಗಿತ್ತು.
ಆದರೆ ಕಾಲ ಬದಲಾಗಿದೆ.
ಮಗುವಿನ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಶಿಕ್ಷಣದ ಅಗತ್ಯ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ.
ಇಂದು ಶಿಕ್ಷಕನ ಪಾತ್ರ ಕೇವಲ ಪಾಠ ಹೇಳುವುದಲ್ಲ.
ಮಗು ಏಕೆ ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಿದೆ?
ಏಕೆ ಮೌನವಾಗಿದೆ?
ಯಾವ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದೆ?
ಯಾವ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆ ಬಿದ್ದಿದೆ?
ಎಲ್ಲಿ ಅದರ ಪ್ರತಿಭೆ ಅಡಗಿದೆ?
ಇವುಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದೂ ಶಿಕ್ಷಕನ ಹೊಣೆ.
ಲಾಟಿಯ ಭಯದಿಂದ ಕಲಿಯುವ ಮಗು ಅಂಕ ಪಡೆಯಬಹುದು;
ಆದರೆ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಕಲಿಯುವ ಮಗು ಬದುಕನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
ಗುರುವಿನ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಲಾಟಿ ಬೇಡ… ಪುಸ್ತಕ ಇರಲಿ
ಶಿಕ್ಷಕ ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರನಲ್ಲ.
ಅವನ ಮುಂದೆ ಕುಳಿತಿರುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮಗು ಒಂದು ಭವಿಷ್ಯ.
ಒಂದು ಮಗುವಿನ ಹಿಂದೆ ಒಂದು ಕುಟುಂಬ.
ಒಬ್ಬ ಶಿಕ್ಷಕನ ಮುಂದೆ 30–40 ಮಕ್ಕಳು ಕುಳಿತಿದ್ದರೆ, ಅವನು ಕೇವಲ 30–40 ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿಲ್ಲ.
ಅವನು 30–40 ಕುಟುಂಬಗಳ ಕನಸುಗಳನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
ಆದ್ದರಿಂದ ಶಿಕ್ಷಕನಿಗೆ ಬೋಧಿಸಲು ಸಮಯ ಬೇಕು.
ಮಕ್ಕಳೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡಲು ಸಮಯ ಬೇಕು.
ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸಲು ಸಮಯ ಬೇಕು.
ಹಿಂದೆ ಬಿದ್ದ ಮಗುವನ್ನು ಮೇಲೆತ್ತಲು ಸಮಯ ಬೇಕು.
ಗುರುವಿನ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಪುಸ್ತಕ ಇರಲಿ;
ಮಗುವಿನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಶ್ನೆ ಇರಲಿ.
ಅದೇ ನಿಜವಾದ ತರಗತಿ.
ವರದಿ ಚೆನ್ನಾಗಿದೆ… ಆದರೆ ಮಗು ಕಲಿತಿದೆಯೇ?
ಒಂದು ಯೋಜನೆ ಜಾರಿಯಾಗುತ್ತದೆ.
ವರದಿ ಸಿದ್ಧವಾಗುತ್ತದೆ.
ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳು ಮೇಲಧಿಕಾರಿಗಳ ಮೇಜು ತಲುಪುತ್ತವೆ.
ಸಭೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಗತಿ ವರದಿ ಮಂಡನೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಕಾಗದದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲವೂ ಸರಿಯೇ ಇರುತ್ತದೆ.
ಆದರೆ ತರಗತಿಗೆ ಹೋಗಿ ಒಂದೇ ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳಿ—
“ಮಗುವಿಗೆ ಓದಲು ಬರುತ್ತಿದೆಯೇ?”
ಸರಳ ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕಲು ಬರುತ್ತಿದೆಯೇ?
ತಾನು ಓದಿದ ಪಾಠವನ್ನು ತನ್ನದೇ ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಹೇಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿದೆಯೇ?
ಒಂದು ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಉತ್ತರಿಸುವುದಕ್ಕಿಂತ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳುವ ಧೈರ್ಯ ಇದೆಯೇ?
ಇಲ್ಲಿಯೇ ಶಿಕ್ಷಣದ ನಿಜವಾದ ಪರೀಕ್ಷೆ.
ಶಿಕ್ಷಣದ ಯಶಸ್ಸು ವರದಿಯ ಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲ; ಮಗುವಿನ ಕಣ್ಣಿನ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸದಲ್ಲಿ ಕಾಣಬೇಕು.
ಭಾಷೆ ಒಂದು ಗೋಡೆಯಲ್ಲ… ಬಾಗಿಲು
ಸರ್ಕಾರಿ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಓದುವ ಮಗುವಿಗೆ ಭಾಷೆಯ ಮಿತಿ ಇರಬಾರದು.
ಕನ್ನಡ ಅದರ ಬೇರು ಆಗಿರಬಹುದು.
ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ ಅದರ ಹೊಸ ಜಗತ್ತಿಗೆ ಬಾಗಿಲಾಗಬಹುದು.
ಇತರ ಭಾಷೆಗಳು ಅದರ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ವಿಸ್ತರಿಸಬಹುದು.
ಮಗುವಿನ ಕಲಿಕೆಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಒಂದು ಭಾಷೆಯ ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಸುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ.
ಭಾಷೆ ಮಗುವನ್ನು ಕಟ್ಟಿಹಾಕುವ ಗೋಡೆಯಾಗಬಾರದು.
ಹೊಸ ಜಗತ್ತಿನತ್ತ ಕರೆದೊಯ್ಯುವ ಬಾಗಿಲಾಗಬೇಕು.
ಪಠ್ಯ ಮುಗಿದರೆ ಶಿಕ್ಷಣ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆಯೇ?
ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕದ ಒಂದು ಅಧ್ಯಾಯ ಮುಗಿಯಿತು.
ಮುಂದಿನ ಅಧ್ಯಾಯ ಶುರುವಾಯಿತು.
ಪರೀಕ್ಷೆ ಬಂತು.ಅಂಕ ಬಂದವು.
ಆದರೆ ಜೀವನದ ಪಾಠ?ಸತ್ಯ ಹೇಳುವುದು.
ತಪ್ಪನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವುದು.
ಸೋಲನ್ನು ಎದುರಿಸುವುದು.
ಪ್ರಶ್ನಿಸುವುದು.ಚಿಂತಿಸುವುದು.
ಬೇರೆಯವರ ನೋವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು.
ಸಮಾಜದ ಬಗ್ಗೆ ಕಾಳಜಿ ಹೊಂದುವುದು.
ಸೃಜನಶೀಲರಾಗುವುದು.
ಇವೆಲ್ಲವೂ ಶಿಕ್ಷಣವೇ.
ಪುಸ್ತಕ ಮುಗಿದರೆ ಶಿಕ್ಷಣ ಮುಗಿಯುವುದಿಲ್ಲ.
ಮಕ್ಕಳ ಭವಿಷ್ಯಕ್ಕೆ ಕಟ್ಟಡಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡ ಅಡಿಪಾಯ ಬೇಕು
ಶಾಲೆಗೆ ಉತ್ತಮ ಕಟ್ಟಡ ಬೇಕು.
ಸುರಕ್ಷಿತ ತರಗತಿ ಕೊಠಡಿ ಬೇಕು.
ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ಬೇಕು.
ಶೌಚಾಲಯ ಬೇಕು.
ಆಟದ ಮೈದಾನ ಬೇಕು.
ಗ್ರಂಥಾಲಯ ಬೇಕು.
ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಬೇಕು.
ಇವೆಲ್ಲವೂ ಮಕ್ಕಳ ಹಕ್ಕು.
ಆದರೆ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಬೇಕಾಗಿರುವುದು—
ಉತ್ತಮ ಶಿಕ್ಷಕ.
ಕಲಿಕೆಯ ವಾತಾವರಣ.
ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ.
ತಪ್ಪು ಮಾಡುವ ಅವಕಾಶ.
ಮತ್ತೆ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವ ಧೈರ್ಯ.
ಕಟ್ಟಡಕ್ಕೆ ಬಣ್ಣ ಹಚ್ಚಬಹುದು… ಕಳೆದುಹೋದ ಬಾಲ್ಯಕ್ಕೆ?
ಹಳೆಯ ಕಟ್ಟಡವನ್ನು ನಾಳೆ ಕೆಡವಿ ಹೊಸ ಕಟ್ಟಡ ಕಟ್ಟಬಹುದು.
ಹೊಸ ಬಣ್ಣ ಹಚ್ಚಬಹುದು.
ಹೊಸ ಬೆಂಚು ತರಬಹುದು.
ಸ್ಮಾರ್ಟ್‌ ಬೋರ್ಡ್‌ ಅಳವಡಿಸಬಹುದು.
ಆದರೆ ಮಗುವಿನ ಕಳೆದುಹೋದ ಒಂದು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ವರ್ಷವನ್ನು ಮರಳಿ ತರಲು ಸಾಧ್ಯವೇ?
ಅದರ ಕಳೆದುಹೋದ ಕಲಿಕೆಯ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಮರಳಿ ನೀಡಲು ಸಾಧ್ಯವೇ?
ಕಳೆದುಹೋದ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸವನ್ನು ಒಂದು ದಿನದಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಲು ಸಾಧ್ಯವೇ?
ಇಲ್ಲ.
ಆದ್ದರಿಂದ ಶಾಲೆಯ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಕಲಿಕೆಯ ಅಡಿಪಾಯವನ್ನೂ ಬಲಪಡಿಸಬೇಕು.
ಸರ್ಕಾರಿ ಶಾಲೆಯ ಬಾಗಿಲಿನಿಂದ ಹೊರಬರುವ ಮಗು ಯಾರು?
ಅದೇ ಹಳೆಯ ಸರ್ಕಾರಿ ಶಾಲೆಯಿಂದ ಹೊರಬಂದ ಮಗು ನಾಳೆ ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿಯಾಗಬಹುದು.
ವೈದ್ಯನಾಗಬಹುದು.
ವಿಜ್ಞಾನಿಯಾಗಬಹುದು.
ಶಿಕ್ಷಕನಾಗಬಹುದು.
ನ್ಯಾಯಾಧೀಶನಾಗಬಹುದು.
ರಾಜ್ಯದ ನಾಯಕನಾಗಬಹುದು.
ಉದ್ಯಮಿಯಾಗಬಹುದು.
ಲೇಖಕನಾಗಬಹುದು.
ಸಮಾಜ ಬದಲಿಸುವ ಹೋರಾಟಗಾರನಾಗಬಹುದು.
ಹಾಗಿದ್ದರೆ—
ಅದರ ಕನಸಿಗೆ ಶಾಲೆಯ ಕಟ್ಟಡದ ಅಳತೆ ಏಕೆ?
ಶಿಕ್ಷಣದ ನಿಜವಾದ ಹೂಡಿಕೆ ಎಲ್ಲಿದೆ?
ಕಟ್ಟಡಕ್ಕೆ ಹಣ ಬೇಕು.
ಸೌಲಭ್ಯಗಳಿಗೆ ಹಣ ಬೇಕು.
ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಹಣ ಬೇಕು.
ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಹಣ ಬೇಕು.
ಆದರೆ ಮಗುವಿನ ಕಲಿಕೆಯ ಸಮಯವನ್ನು ಉಳಿಸಲು?
ಶಿಕ್ಷಕನ ಬೋಧನಾ ಸಮಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡಲು?
ಹಿಂದೆ ಬಿದ್ದ ಮಗುವನ್ನು ಮೇಲೆತ್ತಲು?
ಮಗುವಿನ ಮಾನಸಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಉಳಿಸಲು?
ಇವುಗಳ ಮೇಲೂ ಅಷ್ಟೇ ಕಾಳಜಿ ಬೇಕು.
ಶಿಕ್ಷಣದ ನಿಜವಾದ ಹೂಡಿಕೆ ಕಟ್ಟಡದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ; ಮಗುವಿನ ಮೆದುಳು ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಆಗಬೇಕು.
ಕೊನೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆ: ಗೋಡೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುತ್ತಿದ್ದೇವೆಯೇ… ಭವಿಷ್ಯವನ್ನೇ?
ಒಂದು ಹಳೆಯ ಸರ್ಕಾರಿ ಶಾಲೆಯ ಗೋಡೆಯ ಮೇಲೆ ಬರೆದಿರುವ ಅಕ್ಷರಗಳು ಮಸುಕಾಗಿರಬಹುದು.
ಗೋಡೆಯ ಬಣ್ಣ ಕಳಚಿರಬಹುದು.
ಕಿಟಕಿಯ ಕಬ್ಬಿಣ ತುಕ್ಕು ಹಿಡಿದಿರಬಹುದು.
ಆದರೆ ಅದರೊಳಗೆ ಕುಳಿತಿರುವ ಮಗುವಿನ ಕನಸು ಮಾತ್ರ ಮಸುಕಾಗಬಾರದು.
ಅದಕ್ಕೆ ಹೊಸ ದಾರಿ ಬೇಕು.
ಹೊಸ ಕಲಿಕೆಯ ವಾತಾವರಣ ಬೇಕು.
ಹೊಸ ಚಿಂತನೆ ಬೇಕು.
ಭಯವಲ್ಲ—ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಬೇಕು.
ಲಾಟಿಯಲ್ಲ—ಪುಸ್ತಕ ಬೇಕು.
ಮೌನವಲ್ಲ—ಪ್ರಶ್ನೆ ಬೇಕು.
ಅಂಕಗಳಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ—ಅರ್ಥಪೂರ್ಣ ಬದುಕಿನ ಶಿಕ್ಷಣ ಬೇಕು.
ಕೊನೆಗೆ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮುಂದೆ ಒಂದೇ ಪ್ರಶ್ನೆ ನಿಂತಿದೆ—
“ನಾವು ಶಾಲೆಗಳ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಬಲಪಡಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆಯೇ?
ಅಥವಾ ಆ ಗೋಡೆಯೊಳಗೆ ಕುಳಿತಿರುವ ಮಕ್ಕಳ ಭವಿಷ್ಯದ ಅಡಿಪಾಯವನ್ನೂ ಬಲಪಡಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆಯೇ?”
ಹಳೆಯ ಶಾಲೆಯ ಗೋಡೆಗಳು ಒಂದು ದಿನ ಕುಸಿಯಬಹುದು.
ಹೊಸ ಕಟ್ಟಡಗಳು ಏಳಬಹುದು.
ಬಣ್ಣಗಳು ಬದಲಾಗಬಹುದು.
ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಬದಲಾಗಬಹುದು.
ಆದರೆ ಒಂದು ಮಗುವಿನ ಕನಸು ಮಾತ್ರ ಕುಸಿಯಬಾರದು.
ಏಕೆಂದರೆ—
ಹಳೆಯ ಶಾಲೆಯ ಗೋಡೆ…
ಹೊಸ ಕನಸುಗಳ ಕೋಟೆ.

“”””‘
ಕನಕಪ್ಪ ಕೆ ಶಿಕ್ಷಕರು.

ಸರ್ಕಾರಿ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆ, ಓಬಳಬಂಡಿ
ಮುಖ್ಯ ಗುರುಗಳು ಹಾಗೂ ಪದವೀಧರ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಆಂಗ್ಲ ಭಾಷಾ ಶಿಕ್ಷಕರು
ಅಧ್ಯಕ್ಷರು, ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಪದವೀಧರ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಕರ ಸಂಘ (ರಿ.), ತಾಲೂಕು ಘಟಕ, ಕನಕಗಿರಿ