*–ಶರಣಪ್ಪ ಮಹಿಪತಿ ಕನಕಗಿರಿ.*
*ಯುವ ಸಾಹಿತಿಗಳು, ಪತ್ರಕರ್ತರು, ಸಾಮಾಜಿಕ ಚಿಂತಕರು, ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಚುಟುಕು ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ ಕನಕಗಿರಿ.*
ಭಾರತೀಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಂಗ್ರಾಮದ ಮುಂಚೂಣಿ ನಾಯಕರಾಗಿ, ಜಗತ್ತಿಗೆ ಅಹಿಂಸೆ ಮತ್ತು ಸತ್ಯದ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಬೋಧಿಸಿದ ಯುಗಪುರುಷ ಮಹಾತ್ಮಾ ಗಾಂಧಿ (ಮೋಹನ್ ದಾಸ್ ಕರಮಚಂದ್ ಗಾಂಧಿ). ಅವರನ್ನು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ‘ಬಾಪು’ ಹಾಗೂ ‘ರಾಷ್ಟ್ರಪಿತ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಬಲವಾದ ಅಡಿಪಾಯವನ್ನು ಕೇವಲ ಪ್ರೀತಿ, ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಅಹಿಂಸೆಯ ಅಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ ನಡುಗಿಸಿದ ಮಹಾನ್ ಚೇತನ ಅವರು.
*ಬಾಲ್ಯ ಮತ್ತು ಜೀವನ ಪಯಣ*
ಮೋಹನ್ ದಾಸ್ ಕರಮಚಂದ್ ಗಾಂಧಿಯವರು ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨, ೧೮೬೯ ರಂದು ಗುಜರಾತಿನ ಪೋರ್‌ಬಂದರ್‌ನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ತಂದೆ ಕರಮಚಂದ್ ಗಾಂಧಿ ಮತ್ತು ತಾಯಿ ಪುತ್ಲಿಬಾಯಿ. ಅವರ ಧರ್ಮನಿಷ್ಠೆ, ಸರಳತೆ ಮತ್ತು ಸತ್ಯಸಂಧತೆಯ ಗುಣಗಳು ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲೇ ತಾಯಿಯಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡವು. ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿ ಕಾನೂನು (ಬ್ಯಾರಿಸ್ಟರ್) ಪದವಿ ಪಡೆದ ಬಳಿಕ, ಅವರು ವಕೀಲಿ ವೃತ್ತಿಗಾಗಿ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದರು. ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಅನುಭವಿಸಿದ ವರ್ಣಭೇದ ನೀತಿ ಮತ್ತು ಅವಮಾನಗಳೇ ಅವರ ಜೀವನದ ತಿರುವಾಗಿ, ಅವರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡುವ ಛಲವನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದವು.
*ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟ ಮತ್ತು ಅಹಿಂಸಾ ಮಾರ್ಗ*
ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದಿಂದ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಮರಳಿದ ಗಾಂಧೀಜಿಯವರು ಭಾರತೀಯರ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ತಮ್ಮ ಜೀವನವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿಕೊಂಡರು.
*ಅವರು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದ ಮುಖ್ಯ ತತ್ವಗಳು:*
ಯಾವುದೇ ಹಿಂಸೆಗೆ ಒಳಗಾಗದೆ ಎದುರಾಳಿಯ ಮನವೊಲಿಸುವ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ ಮಾರ್ಗ. ವಿದೇಶಿ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಬಹಿಷ್ಕರಿಸಿ, ಭಾರತೀಯರ ಕೈಯಿಂದ ತಯಾರಾದ ಸ್ವದೇಶಿ ವಸ್ತುಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದು. ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಮೇಲು-ಕೀಳು ಎಂಬ ಭೇದಭಾವವನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸಲು ಶ್ರಮಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಕೆಳವರ್ಗದ ಜನರನ್ನು ‘ಹರಿಜನ’ ಎಂದು ಕರೆದು ಮುಖ್ಯವಾಹಿನಿಗೆ ತಂದರು.
*ಅವರು ಮುನ್ನಡೆಸಿದ ಪ್ರಮುಖ ಚಳುವಳಿಗಳು:*
೧೯೨೦: ಅಸಹಕಾರ ಚಳುವಳಿ, ೧೯೩೦: ಉಪ್ಪಿನ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ (ದಂಡಿ ಯಾತ್ರೆ), ೧೯೪೨: ಭಾರತ ಬಿಟ್ಟು ತೊಲಗಿ ಚಳುವಳಿ.
*ರಾಮರಾಜ್ಯದ ಕನಸು ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮ ಸ್ವರಾಜ್ಯ*
ಗಾಂಧೀಜಿಯವರು ಕೇವಲ ರಾಜಕೀಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಬಯಸಲಿಲ್ಲ; ಬದಲಿಗೆ, ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ಸ್ವಾವಲಂಬಿಯಾದ ಭಾರತವನ್ನು ಕನಸುಕಂಡಿದ್ದರು. “ಗ್ರಾಮಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯೇ ದೇಶದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ” ಎಂದು ನಂಬಿದ್ದ ಅವರು ‘ಗ್ರಾಮ ಸ್ವರಾಜ್ಯ’ದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಚರಕದ ಮೂಲಕ ನೂಲು ತೆಗೆಯುವುದನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಿ, ಸ್ವಾವಲಂಬನೆಯ ಪಾಠ ಕಲಿಸಿದರು.
ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ಸರಳ ಜೀವನ, ಧೋತಿ ಧರಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಸದಾ ಸತ್ಯ ನುಡಿಯುವ ಗುಣವು ಕೋಟ್ಯಂತರ ಜನರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಿತು. ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ಮಾರ್ಟಿನ್ ಲೂಥರ್ ಕಿಂಗ್ ಜೂನಿಯರ್, ನೆಲ್ಸನ್ ಮಂಡೇಲಾ ಮುಂತಾದ ನಾಯಕರು ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ಅಹಿಂಸಾ ಮಾರ್ಗದಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದರು. ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯು ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨ ರ ಅವರ ಜನ್ಮದಿನವನ್ನು ‘ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಹಿಂಸಾ ದಿನ’ವನ್ನಾಗಿ ಆಚರಿಸುತ್ತದೆ.
ಜೀವನದ ಕೊನೆಯುಸಿರುವವರೆಗೆ (‘ಹೇ ರಾಮ್’ ಎಂದು) ದೇಶದ ಐಕ್ಯತೆಗಾಗಿ ಶ್ರಮಿಸಿದ ಗಾಂಧೀಜಿಯವರು ಜನವರಿ ೩೦, ೧೯೪೮ ರಂದು ನಿಧನರಾದರು. ಇಂದು ನಾವು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿರುವ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಹಿಂದೆ ಅವರ ತ್ಯಾಗ ಮತ್ತು ಬಲಿದಾನ ದೊಡ್ಡದಿದೆ. ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ಆದರ್ಶಗಳು ಮತ್ತು ವಿಚಾರಗಳು ಎಂದೆಂದಿಗೂ ಪ್ರಸ್ತುತ ಹಾಗೂ ದಾರಿದೀಪವಾಗಿವೆ.
*”ಮಾಡು ಇಲ್ಲವೇ ಮಡಿ” (Do or Die)*
ಭಾರತೀಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಂಗ್ರಾಮದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲೇ ಅತ್ಯಂತ ಸ್ಪೂರ್ತಿದಾಯಕ ಹಾಗೂ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಘೋಷಣೆ ಇದು.
ಮಹಾತ್ಮಾ ಗಾಂಧೀಜಿಯವರು ೧೯೪೨ರ ಆಗಸ್ಟ್ ೮ ರಂದು ಮುಂಬೈನ ಗೋವಾಲಿಯಾ ಟ್ಯಾಂಕ್ ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ (ಈಗಿನ ಅಗ್ರತ್ ಕ್ರಾಂತಿ ಮೈದಾನ) ನಡೆದ ಅಖಿಲ ಭಾರತ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸಮಿತಿಯ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಈ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕರೆಯನ್ನು ನೀಡಿದರು.
*ಈ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಘೋಷಣೆಯ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಮತ್ತು ಮಹತ್ವ :*
ದ್ವಿತೀಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ ವಿರುದ್ಧ ಅಂತಿಮ ಹೋರಾಟವನ್ನು ಹೂಡಲು ಗಾಂಧೀಜಿಯವರು ನಿರ್ಧರಿಸಿದ್ದರು. “ಭಾರತ ಬಿಟ್ಟು ತೊಲಗಿ” (Quit India) ಚಳುವಳಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡಿದ ಗಾಂಧೀಜಿ, ಬ್ರಿಟಿಷರು ತಕ್ಷಣವೇ ಭಾರತವನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಹೋಗಬೇಕು ಎಂದು ಆಗ್ರಹಿಸಿದರು.
*”ಮಾಡು ಇಲ್ಲವೇ ಮಡಿ” ಎಂದರ ಅರ್ಥವೇನು?*
ಮಾಡು (Do): ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಾಣವನ್ನೇ ಪಣಕ್ಕಿಟ್ಟು ಹೋರಾಡಿ, ದೇಶವನ್ನು ಸ್ವತಂತ್ರಗೊಳಿಸಿ.
ಮಡಿ (Die): ಗುಲಾಮಗಿರಿಯಲ್ಲಿ ಬದುಕುಳಿಯುವುದಕ್ಕಿಂತ, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಹೋರಾಡುತ್ತಾ ಪ್ರಾಣತ್ಯಾಗ ಮಾಡುವುದೇ ಮೇಲು.
ಇದು ದೇಶದ ಜನತೆಯಲ್ಲಿ ಅಹಿಂಸೆಯ ಮೂಲಕವೇ ಬ್ರಿಟಿಷರ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಲು ಅಸಾಧಾರಣ ಧೈರ್ಯ ಮತ್ತು ಹುಮ್ಮಸ್ಸನ್ನು ತುಂಬಿತು. “ನಾವು ಒಂದೋ ಭಾರತವನ್ನು ಸ್ವತಂತ್ರಗೊಳಿಸುತ್ತೇವೆ, ಇಲ್ಲವೇ ಈ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿ ಸಾಯುತ್ತೇವೆ. ಗುಲಾಮರಾಗಿ ಬದುಕುವುದಿಲ್ಲ” ಎಂಬ ದೃಢಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ಇದು ಬಿಂಬಿಸಿತು.
ಈ ಘೋಷಣೆ ಮೊಳಗಿದ ಮರುದಿನವೇ (ಆಗಸ್ಟ್ ೯, ೧೯೪೨) ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸರ್ಕಾರ ಗಾಂಧೀಜಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ನಾಯಕರನ್ನೆಲ್ಲ ಬಂಧಿಸಿ ಜೈಲಿಗೆ ಹಾಕಿತು. ನಾಯಕರಿಲ್ಲದಂತಾದರೂ, ದೇಶದ ಯುವಕರು, ರೈತರು, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರು ಬೀದಿಗಿಳಿದು ಸ್ವತಃ ತಾವೇ ಹೋರಾಟದ ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಿಕೊಂಡರು. ಇದು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅಡಿಪಾಯವನ್ನು ನಡುಗಿಸಿತು ಮತ್ತು ಕೆಲವೇ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ (೧೯೪೭) ಭಾರತ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪಡೆಯಲು ಈ ಹೋರಾಟ ಬುನಾದಿಯಾಯಿತು.
ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ಈ ಮೂರು ಪದಗಳ ಮಂತ್ರವು ಇಂದಿಗೂ ಕೂಡ ಯಾವುದೇ ಕಠಿಣ ಗುರಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಅಚಲ ವಿಶ್ವಾಸ ಮತ್ತು ಛಲವನ್ನು ತುಂಬುವ ದೊಡ್ಡ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿದೆ.
*ಮೂರು ಮಂಗಗಳ ಸಂದೇಶ : ಕೆಟ್ಟದನ್ನು ನೋಡಬೇಡ, ಕೆಟ್ಟದನ್ನುಮಾತಾಡಬೇಡ, ಕೆಟ್ಟದನ್ನು ಹೇಳಬೇಡ – ಗಾಂಧೀಜಿ*
ಮಹಾತ್ಮಾ ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಮತ್ತು ಮೌಲ್ಯಯುತವಾದ ಬೋಧನೆಗಳಲ್ಲಿ “ಮೂರು ಕೋತಿಗಳ” ಸಂದೇಶವೂ ಒಂದು.
”ಕೆಟ್ಟದ್ದನ್ನು ನೋಡಬೇಡ, ಕೆಟ್ಟದ್ದನ್ನು ಕೇಳಬೇಡ, ಕೆಟ್ಟದ್ದನ್ನು ಮಾತಾಡಬೇಡ” ಎಂಬ ಈ ತತ್ವವು ಕೇವಲ ಮೂರು ಸಾಲುಗಳಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಮಾನವನ ನಡವಳಿಕೆ ಮತ್ತು ನೈತಿಕತೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ದೊಡ್ಡ ಜೀವನ ಮೌಲ್ಯವಾಗಿದೆ.
*ಮೂರು ಕೋತಿಗಳ ಸಂಕೇತ ಮತ್ತು ಅರ್ಥ.*
ಗಾಂಧೀಜಿಯವರು ಸದಾ ತಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ ಜಪಾನಿ ಶೈಲಿಯ ಮೂರು ಕೋತಿಗಳ ಪ್ರತಿಮೆಗಳು ಜಗತ್ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿವೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕೋತಿಯು ನಮ್ಮ ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ಮೇಲೆ ನಿಯಂತ್ರಣ ಸಾಧಿಸುವುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ:
ಮೊದಲ ಕೋತಿ ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡಿದೆ -“ಕೆಟ್ಟದ್ದನ್ನು ನೋಡಬೇಡ”: ಅಂದರೆ ಅನ್ಯಾಯ, ಹಿಂಸೆ, ಅಸಭ್ಯತೆ ಅಥವಾ ಬೇರೆಯವರ ಕೆಟ್ಟ ನಡವಳಿಕೆಗಳನ್ನು ನೋಡದಿರುವುದು. ಕೆಟ್ಟ ದೃಶ್ಯಗಳು ಮನಸ್ಸನ್ನು ಕಲುಷಿತಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಸತ್ಚಿಂತನೆ ಮತ್ತು ಒಳ್ಳೆಯದನ್ನು ಮಾತ್ರ ನೋಡುವುದು.
ಎರಡನೇ ಕೋತಿ ಕಿವಿಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡಿದೆ -“ಕೆಟ್ಟದ್ದನ್ನು ಕೇಳಬೇಡ”: ಅಪಪ್ರಚಾರ, ವಂಚನೆ, ಚಾಡಿ ಅಥವಾ ಇತರರನ್ನು ದೂಷಿಸುವ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಆಲಿಸದಿರುವುದು. ಕೆಟ್ಟ ಮಾತುಗಳು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ವಿಷಬೀಜ ಬಿತ್ತುವುದರಿಂದ, ಕೇವಲ ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ಒಳ್ಳೆಯ ನುಡಿಗಳನ್ನು ಕೇಳುವುದು.
ಮೂರನೇ ಕೋತಿ ಬಾಯಿಯನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡಿದೆ -“ಕೆಟ್ಟದ್ದನ್ನು ಮಾತಾಡಬೇಡ”: ಯಾರಿಗೂ ನೋವುಂಟುಮಾಡುವ, ಸುಳ್ಳಾದ, ನಿಂದಿಸುವ ಅಥವಾ ಅಸಭ್ಯವಾದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಆಡದಿರುವುದು. ನಮ್ಮ ಮಾತು ಇತರರಿಗೆ ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ಸಮಾಧಾನವನ್ನು ನೀಡಬೇಕೇ ಹೊರತು ಕಹಿ ಉಂಟುಮಾಡಬಾರದು.
ಮೂರು ಕೋತಿಗಳು ಸಂಪ್ರದಾಯದಿಂದ ಬಂದಿದ್ದರೂ, ಗಾಂಧೀಜಿಯವರು ತಮ್ಮ ಸರಳ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಆಚಾರ-ವಿಚಾರಗಳ ಮೂಲಕ ಇದನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಸಾರಿದರು. ಮನುಷ್ಯನು ತನ್ನ ಆಸೆ-ಆಕಾಂಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಜ್ಞಾನೇಂದ್ರಿಯ ಮತ್ತು ಕರ್ಮೇಂದ್ರಿಯ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡರೆ ಮಾತ್ರ ಪರಿಶುದ್ಧ ಜೀವನ ನಡೆಸಲು ಸಾಧ್ಯ ಎಂಬುದು ಇದರ ಮುಖ್ಯ ಸಂದೇಶವಾಗಿದೆ.
ಇಂದಿನ ಡಿಜಿಟಲ್ ಯುಗದಲ್ಲೂ ಕೂಡ ನಾವು ನಿತ್ಯ ನೋಡುವ, ಕೇಳುವ ಮತ್ತು ಆಡುವ ಮಾತುಗಳು ನಮ್ಮ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತವೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ಈ ಮೂರು ಸರಳ ನಿಯಮಗಳು ಇಂದಿಗೂ ನಮಗೆ ದಾರಿದೀಪವಾಗಿವೆ.
